Đèn lồng Hội An Nỗ lực cho một thương hiệu tập thể

Hai năm trước, đèn lồng Hội An được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam cấp chứng nhận “Đăng ký nhãn hiệu hàng hoá tập thể sản phẩm đèn lồng Hội An”. Đây là bước đi quan trọng trong nỗ lực bảo vệ thương hiệu vốn được xem là hồn của phố. Tuy nhiên, không phải hộ sản xuất đèn lồng nào cũng muốn “được bảo hộ”…

Một khu bán đèn lồng Hội An.

Một khu bán đèn lồng Hội An.

Lợi ích cho cá nhân lẫn tập thể

Đơn giản, dễ làm, đem lại thu nhập cao…, đó chính là những điều mà người Hội An có được khi đến với nghề làm đèn lồng. Và cũng chính vì những điều đó, tại nhiều nơi trong nước, đèn lồng Hội An trở thành một cái tên được nêu ra để thu hút khách hàng, dẫu rằng bản thân nó không phải là sản phẩm của người Hội An. “Ngay từ khi sản phẩm đèn lồng trở thành thương hiệu của Hội An, chúng tôi đã nghĩ ngay đến việc phải làm sao để có được bảo hộ độc quyền cho sản phẩm này. Đó không chỉ là chuyện thương hiệu của một sản phẩm mà còn là uy tín chất lượng của một sản phẩm gắn liền với hình ảnh Di sản văn hóa thế giới Hội An” – ông Đỗ Đình Phô, Phó phòng Kinh tế TP.Hội An cho biết.

Làm gì để được bảo hộ?

Theo ông Đỗ Đình Phô, Phó Phòng Kinh tế TP.Hội An, để tham gia và được bảo hộ rất đơn giản: chủ cơ sở sản xuất chỉ cần có giấy đăng ký kinh doanh và viết đơn tự nguyện tham gia vào tập thể thương hiệu đèn lồng Hội An. Sau đó, Phòng Kinh tế sẽ cấp cho các cơ sở những con tem có logo đèn lồng được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam chứng nhận. Những con tem đó sẽ được gắn lên trên mỗi sản phẩm đèn lồng làm ra.

Từ chỗ chỉ có vài ba hộ làm đèn lồng, đến nay cả TP. Hội An có 43 hộ cá thể kinh doanh sản xuất đèn lồng với hơn 170 lao động. Doanh thu mỗi năm trên 4 tỷ đồng, với 150 nghìn sản phẩm đèn lồng/năm. Thấy được những lợi ích cũng như cơ hội từ việc bảo hộ nhãn hiệu, ngay từ lúc Phòng Kinh tế thành phố phổ biến nội quy và cách thức tham gia, ông Trần Hà – chủ cơ sở đèn lồng Hà Linh ngay lập tức hưởng ứng: “Việc làm này thật sự có ý nghĩa, đem lại nhiều lợi ích cho người làm đèn lồng ở Hội An. Tôi đã từng xấu hổ và tức giận khi có một du khách nước ngoài đem đến một chiếc đèn lồng xấu xí và thô kệch bảo mua tại Huế và được người bán hàng ở đó nói đây là đèn lồng nổi tiếng Hội An. Và không có lý do gì để những người làm đèn lồng như chúng tôi từ chối sự bảo hộ về nhãn hiệu này. Đây không đơn thuần là một thương hiệu của cá nhân mà là thương hiệu của cả một tập thể, một hình ảnh Hội An đẹp về mọi mặt trong lòng du khách”.

Không phải ai cũng muốn “được bảo hộ”

“Không chỉ yên tâm về thương hiệu, chúng tôi còn dễ dàng hơn trong việc kiểm soát chất lượng của hơn mấy chục nghìn sản phẩm được xuất xưởng hàng năm thông qua việc làm này. Tuy nhiên, không phải người kinh doanh nào cũng nhìn ra được những ích lợi cũng như bản thân họ chưa thật sự ý thức trong việc bảo vệ thương hiệu của tập thể mình” – vẫn lời ông Đỗ Đình Phô. Có một thực tế, với 43 cơ sở sản xuất kinh doanh đèn lồng ở Hội An thì đến nay, sau 2 năm nhãn hiệu được đăng ký bảo hộ, chỉ có 25 hộ cá thể tham gia. Số hộ còn lại tự cho rằng mình chỉ hoạt động nhỏ lẻ, không cần phải đăng ký kinh doanh, điều này đồng nghĩa với việc họ chấp nhận sản phẩm của mình sẽ không được bảo hộ.

Dán tem bảo hộ sản phẩm cho đèn lồng Hội An.

Dán tem bảo hộ sản phẩm cho đèn lồng Hội An.

Du lịch phát triển, cùng với việc làm hồi sinh nghề đèn lồng truyền thống, sự vào cuộc kịp thời của cơ quan quản lý nhà nước đã góp một phần không nhỏ trong việc cải thiện kinh tế cho những người dân “bám” nghề. Kể từ khi được bảo hộ nhãn hiệu sản phẩm tập thể, đèn lồng Hội An được đưa ra thị trường một cách chuyên nghiệp hơn khi có đính kèm tên hàng hóa, tiêu chuẩn được công bố rõ ràng, nơi sản xuất, địa chỉ nhà sản xuất và thời hạn sử dụng… Con số 20-30 nghìn đèn lồng được xuất ra mỗi tháng đã nói lên được sự lớn mạnh không ngừng của đèn lồng Hội An. Tuy nhiên, với 25 hộ cá thể còn lại, việc đảm bảo chất lượng hàng hóa đối với họ là một điều không dễ khi không có sự ràng buộc cũng như quy định cụ thể nào về việc đảm bảo chất lượng cho đèn lồng Hội An. “Chúng tôi chỉ mong, thời gian tới, những hộ cá thể còn lại sẽ tự nguyện tham gia và cần phải đặt lợi ích tập thể lên trên hết. Chúng ta đang sống tốt hơn nhờ những chiếc đèn lồng thì chúng ta phải biết cùng nhau bảo vệ và phát huy nó. Chất lượng và uy tín đèn lồng Hội An phụ thuộc rất nhiều vào ý thức của người sản xuất. Chúng tôi sẽ cố gắng thuyết phục và làm cho họ hiểu được rằng việc đăng ký để được bảo hộ sản phẩm là cần thiết và quan trọng hơn hết” – ông Phô trăn trở.

Những nỗ lực cho việc bảo vệ thương hiệu tập thể đèn lồng Hội An được xem là một trong những nhiệm vụ trọng tâm và nhận được nhiều sự quan tâm của các ngành chức năng. Ngoài việc nghiên cứu dự án chống mối mọt bảo vệ đèn lồng, hằng năm chính quyền TP.Hội An còn tổ chức những cuộc thi làm đèn lồng để làm phong phú và đa dạng hơn các sản phẩm của mình. Bài học từ thương hiệu đèn lồng Hội An, cùng với Giấy chứng nhận Bảo hộ sản phẩm Mộc Kim Bồng của Hợp tác xã Dịch vụ-Du lịch làng nghề truyền thống Kim Bồng được Cục Sở hữu trí tuệ cấp ngày 18-12-2008 đã nói lên được nhận thức ngày càng cao của người kinh doanh trong việc sở hữu và bảo vệ thương hiệu do chính mình và tập thể làm nên.

“Tôi đã từng xấu hổ và tức giận khi có một du khách nước ngoài đem đến một chiếc đèn lồng xấu xí và thô kệch bảo mua tại Huế và được người bán hàng ở đó nói đây là đèn lồng nổi tiếng Hội An”.
(Trần Hà – chủ cơ sở đèn lồng Hà Linh)

Theo QUANG MINH – Báo Quảng Nam


Bài viết liên quan :

Các bài viết khác...