Nghệ sĩ hạ uy cầm cuối cùng tái xuất

Hơn 10 năm chơi đàn hạ uy cầm bên góc Chùa Cầu cổ kính ở Hội An, nghệ sĩ Đỗ Văn Bừng làm say lòng bao du khách thập phương mỗi đêm rằm.

Gần một năm nay, người chơi đàn ẩn tích khiến nhiều du khách bâng khuâng mỗi lần dạo chơi đêm rằm lại thiếu tiếng hạ uy cầm của ông, tiếng nhạc độc đáo phát ra từ âm thanh của bật lửa Zippo ấn lên phím đàn.

Nghệ sĩ Đỗ Văn Bừng chơi hạ uy cầm.

Nghệ sĩ Đỗ Văn Bừng chơi hạ uy cầm.

Trong căn nhà nhỏ chưa đầy 40 mét vuông số 48 đường Nguyễn Tuân, phường Tân An, thành phố Hội An, ông kể về chuyện đời, chuyện nghề. Sau một thời gian ngừng chơi nhạc, nhớ nghề, ông quyết định “tái xuất” với cây đàn độc đáo, hạ uy cầm.

Nghệ sĩ cho biết, loại nhạc cụ này được du nhập Việt Nam những năm 30 của thế kỷ hai mươi. Thời kỳ đầu, rất nhiều người chơi đàn này, nhưng đến nay, Quảng Nam chỉ còn mình ông. Theo những người xưa kể lại, loại guitar này ra đời trên hòn đảo Hawaii do một lính Mỹ gốc Tây Ban Nha tình cờ dùng bật lửa Zippo quẹt vào dây đàn và tạo ra âm thanh luyến láy khác lạ, ở Việt Nam gọi là hạ uy cầm.

Loại đàn này từng được nhiều nhạc sĩ Việt Nam nổi tiếng chơi như cố nhạc sĩ Đoàn Chuẩn, La Hối… Ông Bừng nhớ lại: “Khi cây guitar Hawaii lần đầu tiên hòa nhập vào phố Hội, tôi còn rất trẻ với máu đam mê âm nhạc. Hạ uy cầm gắn bó với tôi cho đến khi tôi vào Sài Gòn học trường luật”.

Cùng cây đàn hạ uy cầm, ông phiêu bạt qua nhiều vùng đất rồi đến Pleiku dạy nhạc. Năm 1989, ông Bừng và gia đình trở lại Hội An. “Thời gian đó ở đâu cũng khó khăn, mình phải làm nghề bán kem dạo để mưu sinh. Trong một lần đi bán kem ở Điện Dương (Điện Bàn, Quảng Nam), tôi may mắn mang… năm cây kem đổi lấy một cái loa đã hỏng. Tôi dùng ván ép cũ đóng mới thành ampli làm trang âm. Chính thiết bị này khiến tôi nhớ nghề, đau đáu với đam mê một thời của mình. Một thời gian sau, tôi chuyển sang vừa bán đèn, vừa chơi hạ uy cầm. Cây đàn tự chế của tôi tuy không giàu về hợp âm như guitar thường nhưng có thể luyến láy bắt chước đàn tranh, đàn bầu, nghe êm đềm, da diết phù hợp với những đêm phố cổ”, ông Bừng nhớ lại.

Cứ 14 âm lịch hàng tháng, những sắc điệu trữ tình lãng mạn âm vang từ những ngón đàn của nhóm nghệ sĩ gia đình, gồm người em trai Đỗ Văn Anh chơi mandoline, con trai Đỗ Hùng Đăng Vy đệm guitar thùng… hòa quyện với âm thanh đặc trưng của Hạ uy cầm. Nghệ sĩ Đỗ Văn Bừng được mọi người yêu mến gọi với cái tên “tài tử hạ uy cầm”.

Khán giả quây quần nghe tiếng nhạc.

Khán giả quây quần nghe tiếng nhạc.

Trong ánh sáng huyền ảo lung linh của ánh đèn lồng dưới những nếp nhà rêu phong trầm tích Chùa Cầu, âm thanh ấy níu chân bao du khách ngao du. Những ca khúc nổi tiếng của Trịnh Công Sơn, Phạm Duy, Văn Cao… được trình bày qua đôi bàn tay điêu luyện khiến người nghe ngạc nhiên.

Ông Bừng tâm sự: “Cây đàn hạ uy cầm này tôi làm 20 năm rồi, lúc trước thì chẳng ai biết… mãi đến khi có đêm phố cổ thì mới có người biết đến nó. Chơi đàn này không khó, nhưng quan trọng là độ điêu luyện và tình cảm… để chuyển tải đến với người nghe. Nhiều du khách nước ngoài như Anh, Pháp, Canada, Australia, hay các nước Đông Âu chăm chú xem, thậm chí, hết chương trình biểu diễn, họ vẫn nán lại. Có người còn xin địa chỉ, tìm đến, năn nỉ tôi mở lới dạy đàn cấp tốc…”.

Hai cha con ông Bừng biểu diễn.

Hai cha con ông Bừng biểu diễn.

Ông Bừng nở nụ cười hạnh phúc bởi ”trong những ngày cuối đời mình lại có người mê hạ uy cầm níu kéo, khiến tôi như đang sống lại thời xưa. Nhờ đó mà tôi đang soạn lại giáo trình để chuẩn bị mở lớp dạy hạ uy cầm cho tất những ai có nhu cầu’, nghệ sĩ Hạ uy cầm cuối cùng của Quảng Nam thổ lộ.

Bài viết liên quan :

  • Mỗi đêm rằm, bên chân chùa Cầu-biểu tượng của di sản văn hoá thế giới khu đô thị cổ Hội An (Quảng Nam), những bản nhạc trữ tình vang bóng một thời ...

  • Hằng đêm, trong giấc ngủ ông luôn chập chờn những âm thanh vui tai, những quân cờ được hô lên và tiếng vỗ tay tán thưởng. Những phút vui ấy trở ...

  • Nếu ai là con em của miền Trung ắt hẳn đã từng nghe hoặc biết về bài chòi, một trò chơi dân gian vẫn còn được lưu giữ và đang phát triển tại phố ...

  • Giữ vai nữ chính trong bộ phim "Cho một tình yêu" (bộ đôi đạo diễn Nguyễn Tranh và Lê Hóa), ca sĩ Mỹ Tâm cùng đoàn làm phim đã làm việc tại Hội An ...

  • Sáng 23-2 (mồng 10 tháng giêng Canh Dần), làng gốm Thanh Hà, Hội An (Quảng Nam) long trọng làm lễ cúng tổ nghề. 162 hộ dân trong làng đều tập tr ...

  • Giữa nhộn nhịp lễ hội, tấp nập du khách cùng các hoạt động văn hóa, phố cổ Hội An càng trở nên chật chội. Thế nhưng, vẫn có một không gian mở liên ...

Các bài viết khác...